
Этилен (С2H4) — энг оддий тўйинмаган углеводород, олефинлар қаторининг биринчи вакили бўлган, ўзига хос ҳидли, рангсиз, ёнувчан газ.
У саноат кимёсида жуда муҳим хомашё бўлиб, асосан полиетилен, этиленгликол ва бошқа органик бирикмалар ишлаб чиқаришда қўлланилади.
Асосий хусусиятлари:
Тузилиши: Молекуласида иккита углерод атоми ўзаро қўш боғ (С =С) орқали боғланган.
Физик ҳолати: Рангсиз газ, ҳаводан бироз енгилроқ, сувда ёмон эрийди.
Кимёвий фаоллиги: Қўш боғ ҳисобига бирикиш реакцияларига (масалан, галогенлар, водород билан) осон киришади.
Табиатда: Ўсимликларнинг ўсиши ва меваларнинг пишишини тезлаштирувчи фитогормон вазифасини бажаради.
Ишлатилиши:
1.Полиетилен ишлаб чиқариш: Дунёдаги этиленнинг энг катта қисми полиетилен (полимер) ишлаб чиқаришга сарфланади.
2.Синтетик хомашё: Этиленгликол, этилбензол, стирол, винилхлорид каби кимёвий моддалар олинади.
3.Қишлоқ хўжалиги: Меваларни (масалан, банан, помидор) тезроқ пишириш учун қўлланилади.
Этилен асосан нефт ва табиий газларни пиролиз (юқори ҳароратда парчалаш) қилиш орқали олинади.